30 مه 2025- مقاله ‌ای که اخیراً در مجلهJAMA Network Open منتشر شده است، مزایای کاهش وزن پایدار در میانسالی را بررسی کرده و فراتر از کاهش خطر ابتلا به دیابت، به آن پرداخته است.

مقدمه

چاقی مفرط، هم از با دارو و تغییر سبک زندگی، و هم با جراحی درمان می ‌شود. داروهای جدیدتر، مانند آگونیست‌ های گیرنده پپتید شبه گلوکاگون یک (GLP-1 RA) و جراحی چاقی باعث کاهش وزن قابل توجه می ‌شوند. در حالی که این داروها خطر ابتلا به بیماری ‌های مزمن و مرگ را کاهش می ‌دهند، خطرات خود را نیز به همراه دارند.

افراد دارای اضافه وزن و چاق می توانند با کاهش وزن، خطر ابتلای خود به دیابت شیرین را کاهش ‌دهند. اما به دلیل طراحی ضعیف مطالعات و دوره ‌های ناکافی مطالعات، تغییر در خطر ابتلا به سایر بیماری‌ های مزمن هنوز مشخص نیست. به عنوان مثال، کاهش مرگ و میر ناشی از بیماری های قلبی عروقی و کل علل، پس از شش سال اصلاح سبک زندگی ممکن است تنها سه دهه بعد آشکار شود.

محققان در مطالعه‌ ی حاضر افراد سالم ۴۰تا ۵۰ساله (میانسالی) را که بدون مداخلات دارویی یا جراحی وزن کم کرده بودند، مورد بررسی قرار دادند. خطر ابتلا به بیماری ‌های مزمن و/یا مرگ آنها طی چندین دهه اندازه‌ گیری شد.

این مطالعه شامل ۲۳۱۴۹بزرگسال از سه گروه با قد و وزن اندازه ‌گیری شده طی ۱۲تا ۳۵سال بود. این افراد شامل افراد شرکت کننده در مطالعه ‌ی Whitehall II (WHII) در سال‌های ۱۹۸۵-۱۹۸۸، مطالعه‌ یHelsinki Businessmen (HBS)  در سال‌های ۱۹۶۴-۱۹۷۳و مطالعه ‌یFinland Public Sector (FPS)  در سال ۲۰۰۰ بودند.

آنها به چهار گروه طبقه ‌بندی شدند: افرادی که BMI پایدار کمتر از ۲۵داشتند (وزن سالم پایدار)، افرادی که BMI آنها از ۲۵یا بیشتر، به کمتر از ۲۵تغییر کرده بود (کاهش وزن)، افرادی که BMI آنها از کمتر از ۲۵به ۲۵یا بیشتر تغییر کرده بود (افزایش وزن) و افرادی که BMI پایدار ۲۵یا بیشتر داشتند (اضافه وزن پایدار).

یافته‌ های این مطالعه

به ‌طورکلی، خطر ابتلا به بیماری ‌های مزمن در بزرگسالان دارای اضافه وزن که به اندازه کافی وزن کم کردند تا سالم شوند و آن را حفظ کردند، کاهش یافت. این مستقل از تغییر در خطر ابتلا به دیابت نوع ۲بود. همچنین خطر مرگ ناشی از همه علل در این افراد در مقایسه با افرادی که اضافه وزن داشتند، کمتر بود.

در گروه‌های WHII و HBS، مسیرهای BMI به ترتیب تا سن ۶۶و ۸۰سالگی ثابت ماند. تقریباً ۵ درصد و ۹ درصد از شرکت ‌کنندگان، به ترتیب، در یک یا هر دو ارزیابی اولیه به عنوان چاق( BMI مساوی یا بیش از۳۰) طبقه‌ بندی شدند، که نشان می ‌دهد این جمعیت ها در ابتدا عمدتاً عاری از چاقی مفرط یا بیمارگونه بودند.

در مقایسه با شرکت ‌کنندگان دارای اضافه وزن، شرکت ‌کنندگان WHII که وزن خود را کم کردند یا در محدوده سالم نگه داشتند، خطر ابتلای خود به یک یا چند بیماری مزمن را در طول میانگین ۲۳سال پیگیری، ۵۰ درصدکاهش دادند. پس از تعدیل نتایج برای اثر کاهش خطر دیابت، خطر ابتلا به بیماری‌ های مزمن ۴۰ درصدکمتر بود. این امر ممکن است تا حدودی با میانگین پایین ‌تر فشار خون و سطح کلسترول تام در بین افرادی که وزن کم کردند، توضیح داده شود.

در گروه FPS، افرادی که وزن کم کردند، در طول میانگین ۱۲سال، ۶۰ درصدکاهش خطر ابتلا به بیماری‌ های مزمن را تجربه کردند. شرکت ‌کنندگان HBS در طول میانگین پیگیری ۳۵سال، ۲۰ درصدخطر مرگ کمتری داشتند. میانگین سن بازماندگان در پایان مطالعه ۹۱سال بود.

خطر ابتلا به بیماری ‌های مزمن در شرکت ‌کنندگانی که BMI آنها از سالم به اضافه وزن تغییر یافت در مقایسه با افرادی که وزن سالم پایدار داشتند، بیشتر بود. هرچند که کمتر از افرادی بود که اضافه وزن پایدار داشتند.

شواهد

با انتخاب گروه ‌هایی از افراد سالم با میانگین سنی نسبتاً پایین ‌تر، در این تجزیه و تحلیل، محققان عوامل مخدوش ‌کننده ناشی از کاهش وزن غیرعمدی را حذف کردند. کاهش وزن غیرعمدی اغلب با ضعف ناشی از بیماری، پیری یا سرطان مرتبط است، بنابراین معمولاً نشانگر افزایش خطر مرگ و میر است.

مطالعات دیگر بارها کاهش خطر دیابت را در بین افرادی که عمداً وزن کم می ‌کنند، از جمله افرادی که با دارو یا جراحی درمان می ‌شوند، نشان داده‌ اند. شواهد ثابتی از تفاوت ‌های قابل توجه در خطر یا مرگ و میر قلبی عروقی وجود نداشته است.

این ممکن است به این دلیل باشد که مداخلات پزشکی یا جراحی باعث کاهش وزن بیشتری می ‌شوند. باز هم، گروه ‌های کنترل ممکن است تحت درمان با استاتین‌ ها یا سایر داروهایی باشند که خطر بیماری ‌های قلبی عروقی را کاهش می دهند.

علاوه بر این، افراد سالم اما دارای اضافه وزن، خطر مرگ و میر قابل مقایسه ‌ای با افراد دارای وزن سالم دارند. مهم ‌تر از همه، دوره‌ های پیگیری بسیار کوتاه، مانع از تشخیص مزایای بلند مدت برای سلامتی و خطر مرگ و میر می‌ شود.

این یافته‌ ها ممکن است به افراد چاق مفرط(بیمارگونه) که معمولاً تحت عمل جراحی چاقی یا داروهای کاهش وزن قرار می ‌گیرند، قابل تعمیم نباشد. در چنین افرادی، کاهش وزن ممکن است شامل از دست دادن توده بدون چربی (عضلانی) باشد که می ‌تواند در طول زمان خطری برای سلامتی ایجاد کند.

گروه FPS از داده‌های BMI خود گزارش‌ شده استفاده کرد که در مقایسه با داده‌ های اندازه‌ گیری ‌شده مورد استفاده در سایر مطالعات، محدودیت ‌هایی را ایجاد می ‌کند. این مطالعه ارزیابی نکرد که آیا کاهش وزن عمدی بوده است یا خیر، اگرچه محققان بر اساس سن و وضعیت سلامتی شرکت ‌کنندگان استنباط کردند که احتمالاً عمدی بوده است.

تحقیقات در این زمینه باید تلاش کنند تا کل دوره زندگی را پوشش دهند، زیرا چاقی یا اضافه وزن در دوران کودکی خطر بیشتری را برای ایسکمی قلب پیش ‌بینی می ‌کند. مگر اینکه وزن در دوران نوجوانی به حالت عادی برگردد.

در این مطالعه مستقیماً ارزیابی نشد که آیا کاهش وزن عمدی بوده است یا خیر. با این حال، از آنجایی که شرکت‌ کنندگان بیماری تشخیص داده شده ‌ای نداشتند و نسبتاً جوان بودند، نویسندگان استنباط کردند که کاهش وزن احتمالاً عمدی و به دلیل تغییرات سبک زندگی بوده است.

نتیجه‌ گیری

این مطالعه نشان داد افرادی که در دوران میانسالی، بدون دارو یا جراحی، وزن خود را از اضافه وزن به محدوده سالم کاهش دادند، از مزایای سلامتی بلند مدت معناداری برخوردار شدند. این مزایا شامل کاهش خطر ابتلا به بیماری ‌های مزمن و در برخی موارد، کاهش خطر مرگ بود.

این مزایا حتی زمانی که کاهش خطر ابتلا به دیابت در نظر گرفته شد، ادامه داشت، که نشان دهنده مزایای سلامتی فراتر از کاهش خطر دیابت است. اگرچه کاهش وزن پایدار از طریق تغییرات سبک زندگی می‌ تواند سخت و چالش برانگیز باشد، اما یافته‌ های این مطالعه پتانسیل آن را برای بهبود پیامدهای سلامتی بلندمدت، زمانی که در میانسالی به طور قابل توجهی آغاز شود، برجسته کرد.

منبع:

https://www.news-medical.net/news/20250529/Midlife-weight-loss-may-lower-your-long-term-risk-of-diabetes-study-finds.aspx